„Það er furðulegt hversu víða birtist þrá um að Framsóknarmenn hverfi frá einbeittum vilja til að koma til móts við íslensk heimili. Þeim sem vilja koma því til leiðar mun ekki verða að ósk sinni.” (Sigmundur Davíð Gunnlaugsson, Afnám og leiðrétting. Þetta er einfalt, 15. marz 2013.)

Í þingsályktunartillögu Alþingis um málið er fjallað um einn valkost í þessu sambandi:

„Gerð verði úttekt á kostum og göllum þess að stofna sérstakan leiðréttingarsjóð vegna húsnæðislána. Ef bið verður á því að samningar náist við kröfuhafa væri mögulegt að setja á fót leiðréttingarsjóð vegna húsnæðislána til að aðgerðir í þágu lántaka komist fyrr til framkvæmda og til að tryggja gagnsæi og eftirlit með leiðréttingunum. Ekki er gert ráð fyrir að peningamagn í umferð aukist með tilkomu slíks sjóðs.”

Hér verða leidd rök að því að leiðréttingarsjóðsleiðin myndi ógna fjárhagslegum og efnahagslegum stöðugleika.

Sviðsmynd.

1. Gera skal 25% leiðréttingu á 1.200 ma. verðtryggðum húsnæðislánum í gegnum leiðréttingarsjóð (LS).

2. Íbúðalánasjóður (ÍLS) á 800 ma. af heildinni en aðrir aðilar 400 ma.

3. Seðlabanki Íslands (SÍ) veitir LS 1.200 ma. vaxtalaust stofnfjárlán með færslu á reikning LS við SÍ.

4. LS innleysir útistandandi lán með 1.200 ma. millifærslu á óverðtryggða bundna reikninga ÍLS og annarra aðila við SÍ.

5. Lánin eru leiðrétt í 900 ma. óverðtryggð lán með 4% ársvöxtum og 45 ma. ársgreiðslum yfir 20 ár.

6. Á fyrsta ári innheimtir LS samtals 81 ma. af lánunum (45 ma. afborganir og 36 ma. vextir).

7. Á fyrsta ári eru neikvæð áhrif á sjóðstreymi ÍLS um 76 ma. miðað við (a) enga verðbólgu, (b) jafnar afborganir af 800 ma. höfuðstól og (c) 4% ársvexti (40 ma. afborganir og 36 ma. vextir).

8. Á fyrsta ári eru neikvæð áhrif á sjóðstreymi annarra aðila um 38 ma. (20 ma. afborganir af 400 ma. höfuðstól og 18 ma. vextir).

9. Á fyrsta ári eru því neikvæð áhrif á sjóðstreymi ÍLS og annarra aðila samtals 114 ma. (76 + 38 = 114 ma.)

10.  Þensluverkandi áhrif leiðréttingarinnar á peningamagn í umferð eru því 33 ma. (114 – 81 = 33 ma.).

11. „Ekki er gert ráð fyrir að peningamagn í umferð aukist með tilkomu slíks sjóðs”, segir í þingsályktun Alþingis um aðgerðaáætlun ríkisstjórnarinnar.

12. Á ofangreindum forsendum stríðir leiðréttingarleiðin gegn þessu markmiði.

—

„Teymi fagaðila leggi fram tillögur um fjármögnun sjóðsins, sér í lagi aðkomu ríkissjóðs og aðkomu lánveitenda auk greiðsluflæðis”, segir einnig í þingsályktun Alþingis.

Sviðsmyndin er grunnmynd sem endurspeglar helztu breytistærðir sem teymið hefði úr að spila til að ná fram markmiði ríkisstjórnarinnar varðandi áhrif LS á peningamagn í umferð.

Sjálf grunnmyndin er óraunhæf þar sem verðbólga er ekki tekin með í reikninginn. Ef ársverðbólga væri t.d. 5% myndi raunvirði innstæðna ÍLS og annarra aðila hjá SÍ rýrna um samtals 60 ma. á fyrsta ári.

Án aðgerða á tekju- og/eða útgjaldahlið fjárlaga – skattahækkana eða niðurskurðar útgjalda – getur ríkissjóður ekki bætt ÍLS og öðrum aðilum þá rýrnun án innlendrar eða erlendrar skuldsetningar upp á 60 ma.

Leiðréttingarsjóðsleiðin ógnar því fjárhagslegum og efnahagslegum stöðugleika.

Ríkisstjórn XB og XD hefur því um tvennt að velja:

(a) Að koma ekki til móts við íslenzk heimili.

(b) Að koma til móts við íslenzk heimili eftir öðrum leiðum.

1. Í viðtali við Sigmund Davíð Gunnlaugsson, forsætisráðherra, á Sprengisandi í morgun – http://visir.is/section/MEDIA98&fileid=CLP19477 – vakti Sigurjón M. Egilsson máls á “umframhagnaði” í sambandi við umræðuna um veiðigjald. (mín. 3:00)

2. “Umframhagnaður” er vel þekkt hagfræðihugtak, sbr. eftirfarandi:

A special tax that is assessed upon income beyond a specified amount, usually in excess of a deemed „normal“ income.  (Sérstakur skattur sem er lagður á tekjur umfram tiltekna upphæð, venjulega umfram það sem teljast vera “eðlilegar tekjur.”) http://www.investopedia.com/terms/e/excess-profits-tax.asp

3. Forsætisráðherra svaraði þessu:

“Já, umframhagnaður er einmitt mjög gott orð til þess að útskýra það sem ég er að tala um og hef áhyggjur af varðandi umræðuna, hvernig hún snýst oft miklu meira um einhverja frasa eða einhvern tilbúning heldur en raunveruleikann. Ég efast um að margir viti hvað átt er við með þessu orði ‘umframhagnaður‘. Hvernig finnst þér það hljóma? Hljómar það ekki eins og hagnaður sem er umfram eðlilegan hagnað? Jú. En það er ekki merking orðsins. Umframhagnaður sem er alltaf verið að tala um, er semsagt minna heldur en venjulegur hagnaður þegar búið er að borga af skuldum og rekstri og öðru. Umframhagnaður er framlegðin áður en menn greiða hin ýmsu gjöld sem fyrirtækin þurfa að standa skil á. Menn bara kalla þetta umframhagnað af því að það hljómar eins og eitthvað sem að er meira en menn þurfa. Í rauninni er þetta minna en fyrirtækin þurfa bara til að geta staðið í skilum og haldið sér gangandi. Og að búa til svona orð er nýtt til þess að leiða umræðuna. Og hver getur verið á móti því að það sé tekið af umframhagnaði?” (mín. 4:15)

4. Fjöldi sjávarútvegsfyrirtækja var ógjaldfær eftir hrunið en framtíðartekjuhorfur þeirra voru góðar m.a. vegna hruns krónunnar. Því var tekið til við afskriftir af skuldum þeirra. Stjórnendum bankanna var í mun að skuldsett fyrirtæki væru áfram í rekstri til að hámarka endurheimtur af skuldum þeirra að frádregnum afskriftum.

5. Hlutfall afskrifta einstakra fyrirtækja réði síðan deilingu auðlindarentu sjávarútvegs milli fyrirtækja og banka. Af orðum forsætisráðherra má ráða að stundum hafi afskriftir verið í naumasta lagi til að fyrirtæki gætu staðið í skilum við bankana, annars vegar, og tryggt áframhaldandi rekstrarstöðu sína, hins vegar.

6. Það er rökleysa að naumar afskriftir bankanna hljóti að koma niður á innheimtu veiðigjalds.

7. Það samrýmist ekki leikreglum lýðræðis að úthlutun banka á afskriftum ráði skiptingu auðlindarentu í sjávarútvegi milli banka og fyrirtækja, annars vegar, og eigenda auðlindarinnar, hins vegar.

Dómur Hæstaréttar frá 16. júní 2010 í máli nr. 153/2010 byggði á ráðgjöf Seðlabanka Íslands og Fjármálaeftirlitsins um vaxtakjör á gengistryggðum krónulánum eftir að þau voru dæmd ólögleg.

Ráðgjöfin endurspeglast í forsendum dóms Hæstaréttar:

„Þegar virt er að ákvæðið um gengistryggingu í samningi aðilanna er ógilt og bein og órjúfanleg tengsl eru samkvæmt framansögðu milli þess ákvæðis og fyrirmæla þar um vexti er hvorki unnt að styðjast við þau fyrirmæli óbreytt eftir orðanna hljóðan né gefa þeim með skýringu annað inntak, enda liggur fyrir í málinu að á millibankamarkaði í London hafa aldrei verið skráðir LIBOR vextir af lánum í íslenskum krónum. Vegna þessa er óhjákvæmilegt að ógildi ákvæðisins um gengistryggingu leiði til þess að líta verði með öllu fram hjá ákvæðum samningsins um vaxtahæð.”

Ráðgjöfin samrýmist ekki faglegum sjónarmiðum:

1. Ef gengi krónunnar hefði verið óbreytt þá væru engin rök til fráhvarfs frá samingsvöxtum.

2. Engin „bein og órjúfanleg tengsl” voru því milli lögmætis gengistryggingar og samningsvaxta.

3. Hins vegar voru bein, órjúfanleg og andstæð hagsmunatengsl til staðar.

4. Ráðgjöf SÍ og FME var því bæði ófagleg og hlutdræg.

Dómur Hæstaréttar mun kosta íslenzk heimili milljarðatugi.

Ég sagði dóminn vera rökleysu þegar Mbl. leitaði álits míns.

Fyrrverandi ríkisstjórn lét sér fátt um finnast og gerði ekki neitt.

Núverandi ríkisstjórn á eftir að kynna sér málið og taka afstöðu.

Í aðdraganda kosninganna 27. apríl sl. leyfði ég mér að kalla hugmyndir XB um fjármögnun leiðréttinga á verðtryggðum húsnæðisskuldum heimilanna „endemis rugl“.

Í síðustu viku tjáði annar hagfræðingur sig um málið og sagði hugmyndirnar vera „galnar“.

Í beinni útsendingu á Stöð2 daginn fyrir kosningar var Sigmundur Davíð spurður um viðbrögð hans við umsögn minni. Hann vísaði henni á bug sem pólitískum áróðri en taldi það ekki vera ámælisvert þar sem ég væri í framboði (fyrir Lýðræðisvaktina). Þar var um misskilning að ræða; ég var formaður uppstillinganefndar XL en ekki í framboði.

Friðrik Már Baldursson, forstöðumaður viðskiptadeildar Háskólans í Reykjavík, var ekki í framboði fyrir neinn flokk en er sammála mér um meint ágæti hugmynda XB. Af málflutningi XD fyrir kosningar varð ekki annað ráðið en að þar á bæ hafi menn almennt deilt skoðunum okkar Friðriks Más.

Síðar reyndist Bjarni Benediktsson vera á pari með Sigmundi Davíð og samþykkti stjórnarsamstarf milli XD og XB með framkvæmd umræddra hugmynda að hornsteini.

En hver er þá sannleikurinn í málinu?

Það má leiða fræðileg rök að umsögnum okkar Friðriks Más, sem bjóða heim mótrökum ef einhver eru.

En peningahagfræði er flókin og erfitt að rökstyðja fræðilega afstöðu í málum sem þessu þannig að gagn sé að fyrir allan almenning.

Mér datt því í hug að setja upp einfalt dæmi þar sem kjarni málsins ætti að vera flestum skiljanlegur.

1. Íslenzk stjórnvöld boða lækkun verðtryggðra húsnæðisskulda um 400 milljarða.

2. Erlendir kröfuhafar eiga eftirfarandi eignir:

a. Tvo viðskiptabanka, 200 milljarðar.

b. Kröfur á Íbúðalánasjóð, 100 milljarðar.

c. Ríkisvíxla, 100 milljarðar.

d. Bankainnstæður, 100 milljarðar.

e. Gjaldeyrir utan Íslands 2.000 milljarðar.

3. Yfirtaka stjórnvalda á lið a. án endurgjalds eykur ríkiseignir í mynd hlutafélaga um 200 milljarða.

4. Yfirtaka stjórnvalda á liðum b. og c. og d. bætir hreina skuldastöðu ríkissjóðs um samtals 300 milljarða.

5. Tilraun stjórnvalda til yfirtöku á e. býður heim langvarandi dómsmálum innanlands og utan.

6. Yfirtaka b. og c. skilar engu reiðufé í ríkiskassann.

7. Yfirtaka d. skilar 100 milljörðum í ríkiskassann en hefur engin áhrif á peningamagn í umferð.

8. Notkun andvirðis d. til skuldaleiðréttingar eykur peningamagn í umferð um 100 milljarða.

9. Notkun andvirðis d. er því jafngildi peningaprentunar af hálfu Seðlabanka Íslands.

10. Um áhrif sölu tveggja banka á fjárhagslegan og greiðslujafnaðar stöðugleika fer eftir atvikum.

11. Innlendar eignir kröfuhafa upp á 500 milljarða (a.-d.) skapa 100 milljarða „svigrúm“.

12. „Svigrúm“ sem Seðlabanki Íslands getur skapað með pennastriki/peningaprentun.

Það er ábyrgðarhlutur að (a) vinna kosningar með endemis rugli, og (b) hafa skuldsett heimili landsins að ginningarfíflum í kjölfarið.

Hæstiréttur gerði alvarleg mistök í dómi nr. 471/2010, frá 16. september 2010 um gengistryggingu.  Þar var ranglega staðhæft að „fulljóst‟ væri að ólögmæti gengistryggingar krónulána  hefði í för með sér að þeir vextir sem tilgreindir væru í viðkomandi lánasamningum hlytu að teljast vera ógildir.

Því yrði að líta svo á að slíkir lánasamningar hefðu kveðið á um vexti en EKKI tilgreint hæð þeirra.  Í ljósi ákvæða laga nr. 38/2001 hlytu því ákveðnir seðlabankavextir að gilda í stað upphaflegra samningsvaxta.

Morgunblaðið leitaði álits míns á dóminum og sagði ég hann vera „rökleysu”.  Þetta var óvægin umsögn sen varðaði ekki lögskýringar dómara Hæstaréttar heldur röksemdafærslu þeirra um lykilatriði sem hefur kostað íslenzk heimili og fyrirtæki tugi milljarða í vaxtakostnað og byggir á vanþekkingu á viðskiptaháttum á alþjóðlegum lánamörkuðum – og ráðgjöf Seðlabanka Íslands og Fjármálaeftirlitsins varðandi það atriði.¹

Hér vísast til eftirfarandi inngangsorða dómsins:

„Vextir samkvæmt samningi aðila [voru] tengdir beint við LIBOR vexti af lánum í þeim myntum, sem hin ógilda gengistrygging samkvæmt samningi aðilanna miðaðist við. Í þessu sambandi [verður] að gæta að því að fullljóst [er] að slík vaxtakjör af láninu [geta] ekki komið til álita nema í tengslum við gengistryggingu þess, sem nú [liggur] fyrir að óheimilt [er] að kveða á um. Einnig [verður] að líta til þess að eftir að ákvæði í samningnum um gengistryggingu [hefur]  verið metið ógilt [eru] skuldbindingar [lántakanda] við [lánveitanda], að öllu leyti í íslenskum krónum, og algerlega óháðar tengingu við hinar erlendu myntir, sem aðilarnir gengu út frá við gerð samningsins. Þegar virt [er] að ákvæðið um gengistryggingu í samningi aðilanna [er] ógilt, og bein og órjúfanleg tengsl [eru] samkvæmt framansögðu milli þess ákvæðis og fyrirmæla þar um vexti, [er] hvorki unnt að styðjast við þau fyrirmæli óbreytt eftir orðanna hljóðan né gefa þeim með skýringu annað inntak, enda [liggur] fyrir í málinu að á millibankamarkaði í London [hafa] aldrei verið skráðir vextir af lánum í íslenskum krónum. ‟

Þeim hæstaréttardómurum – Ingibjörgu Benediktsdóttur, Árna Kolbeinssyni, Garðari Gíslasyni, Gunnlaugi Claessen og Markúsi Sigurbjörnssyni – sem dæmdu mál nr. 471/2010 varð hér alvarlega á í messunni:

Notkun LIBOR er ÓHÁÐ gjaldmiðli/um lánasamninga, sbr. notkun þeirra í gengistryggðum lánum í íslenzkum krónum þó „að á millibankamarkaði í London [hafa] aldrei verið skráðir vextir af lánum í íslenskum krónum. ‟

Sbr. einnig umsögn á vefsíðu Alþjóðagjaldeyrissjóðsins:

[LIBOR] is not important because banks actually transact business with each other at the announced rate—although that can happen. Rather, LIBOR’s importance derives from its widespread use as a benchmark for many other interest rates at which business is actually carried out. (http://www.imf.org/external/pubs/ft/fandd/2012/12/basics.htm).

Lausleg þýðing: Mikilvægi LIBOR vaxta felst ekki í notkun þeirra í viðskiptum banka við hvern annan – þótt það geti komið fyrir. Heldur felst það í víðtækri notkun LIBOR sem viðmið fyrir ákvörðun vaxta sem í reynd eru notaðir í viðskiptum.

¹ Nánar verður vikið að villandi ráðgjöf Seðlabanka Íslands og Fjármálaeftirlitsins í annarri bloggfærslu.

Sigmundur Davíð Gunnlaugsson, forsætisráðherra og Bjarni Benediktsson, fjármálaráðherra sátu fyrir svörum í Kastljósi 23. maí.

„Á að afnema verðtrygginguna?‟ spurði Helgi Seljan.

„Það er rætt um það í stjórnarsáttmálanum að horfa sérstaklega á neytendalánin,‟ svaraði Bjarni, „og það er sérstakt markmið beggja flokka og það var stefnumál hjá okkur að draga mjög úr notkun hennar almennt í neytendalánum og sérstaklega í húsnæðislánum. Þetta þarf að eiga sér einhvern aðdraganda, þó ekki væri nema vegna þess að Íbúðalánasjóður er með allar sínar skuldbindingar í verðtryggðum lánum og það er ekki hægt að setja hann í þá stöðu, bara eins og hendi sé veifað, að vera með allar skuldbindingarnar þannig en breyta öllum eignunum í óverðtryggðar.‟

„Hins vegar hefur alltaf legið ljóst fyrir,‟ bætti Sigmundur Davíð við, „að verðtryggingu þyrfti að afnema fram í tímann vegna þess að lög gilda fram í tímann. Það er ástæðan fyrir því að menn eru, á sama tíma og þeir tala um afnám verðtryggingar, að tala um leiðréttingu – annars vegar ertu með fortíðina og hins vegar framtíðina.‟

Hjá Íbúðalánasjóði (ÍLS) renna fortíðar- og framtíðarvandi saman í eitt. Við síðustu áramót námu útlán ÍLS um 770 milljörðum og tap árið 2012 var um 8 milljarðar. Það virðist því blasa við að (i) ríkissjóður verði að leggja ÍLS til tugi milljarða og/eða (ii) ÍLS verði settur í slitameðferð.

Í fyrri umsögnum um málið hef ég lagt áherzlu á að engin tæknileg vandamál standa í vegi fyrir tafarlausri leiðréttingu húsnæðislána með fjármögnun úr Seðlabanka eftir þeirri leið sem Hægri Grænir lögðu til fyrir kosningar.

En ef sú leið yrði farin myndu árlegar vaxtatekjur af útlánum ÍLS minnka um 30-35 milljarða, og er þá miðað við 4.5% ársvexti á verðtryggð lán sjóðsins.

Skuldaleiðrétting á sumarþingi?

Nei!

Skuldaleiðrétting verður ekki afgreidd fyrr en búið er að ákveða hvernig hún verði fjármögnuð.

Enn er (væntanlega) langt í land með samninga við kröfuhafa þrotabúa gömlu bankanna og því a.m.k. jafnlangt í „svigrúm“ til fjármögnunar úr þeirri átt.

Ef biðin eftir „svigrúmi“ verður of löng, þá verður fjármögnunar leitað annars staðar – þ.e.a.s. hjá Seðlabanka Íslands í gegnum leiðréttingarsjóð af því tagi sem Hægri Grænir hafa lagt til.

Eða þannig skil ég málflutning Sigmundar Davíðs Gunnlaugssonar.

Í þessu sambandi vakna nokkrar spurningar/ahugasemdir:

1. Ef stjórnvöld (réttilega) vilja ekki vera beinn aðili að samkomulagi við kröfuhafa, hverjir eiga að semja við kröfuhafana þannig að hugmyndir stjórnvalda um efni samninganna nái fram að ganga?

2. Ef samningar dragast á langinn og málið er leyst í gegnum leiðréttingarsjóð, þá er „svigrúmið“ ekki lengur forsenda skuldaleiðréttingar.

3. Ef (a) heimilum liggur á skuldaleiðréttingu „strax“ og (b) leiðréttingarsjóð má stofna tafarlaust, þá stendur ekkert í vegi fyrir afgreiðslu málsins á sumarþinginu.

Í frétt á vísir.is undir fyrirsögninni „Þeir vissu betur,” segir Sigmundur Davíð „fráfarandi ríkisstjórn hafa beitt blekkingum þegar kom að fjárhagsstöðu ríkisins“.

Blaðamaður spyr: „Hvað ertu að tala um háar upphæðir?“

Sigmundur Davíð svarar: „Það fer eftir því að hvað maður tekur margt í reikninginn en þegar allt er talið þá nemur þetta tugum milljarða.“

Hvernig geta nokkrir tugir milljarða vafist fyrir ríkisstjórn undir forsæti XB?

Eða var meint hundruð milljarða „svigrúm“ úr ranni hrægammasjóða sem fleytti XB til sigurs e.t.v. blekking?

Bogi Ágústsson lét að því liggja í viðtali á Bylgjunni 12. apríl sl.:

„Ég skil ekki hvernig að mörg hundruð milljarða skuldir geta orðið að ávinningi. Ég bara skil þetta ekki. Ég næ þessu ekki.“

Næsta dag var umsögn Boga borin undir Frosta Sigurjónsson.

„Þetta er algengur misskilningur hjá Boga,” sagði Frosti, „hann fer að horfa á kröfurnar í búin en ekki eignir búanna.“

Algengur misskilningur?

Svo ýmsir aðrir en Bogi höfðu bent XB á hið augljósa:

„Þetta eru skuldir – ef ég skulda 400 milljónir, og síðan kemur einhver og segir, nei, þú skuldar ekki 400 þú skuldar 100, á ég þá skyndilega 300 milljónir?“ sagði Bogi.

„Nei,” svaraði hann og bætti við:

„Ég skulda aðeins minna [og] get ég þá farið út og eytt þessum pening?”

Vitaskuld ekki – og það er blekking að halda öðru fram við íslenzka kjósendur.

Ólafur Arnarson skrifar (Tímarím, 10. maí):

TARP leið [Hægri Grænna] hefur þá kosti að hún kostar skattgreiðendur ekki krónu og þar sem lánin eru keypt út úr bankakerfinu á fullu verði er ekki gengið á eignarrétt nokkurs manns. Hvort tveggja ætti að hugnast sjálfstæðismönnum. Að auki er hægt að hrinda henni í framkvæmd hratt og þannig standa við þetta stóra kosningaloforð Framsóknarflokksins strax í upphafi kjörtímabilsins. Þessu til viðbótar hreinsar TARP leiðin verðtrygginguna út úr íslensku lánaumhverfi í einu vetfangi og leggur þannig góðan grunn að afnámi verðtryggingar á lán til neytenda.

Úr Stefnuskrá Hægri Grænna:

Hægri grænir, flokkur fólksins hefur skoðað hugmyndir um nýtt peningamarkaðskerfi [þ.e. svonefnt heildarforðakerfi] og flokkurinn telur það nauðsynlegt að taka það upp við innleiðingu Kynslóðasáttarinnar sem er leiðrétting á verðtryggðum skuldum heimilanna frá 1. nóvember 2007.

Umsögn:

1.  Leið XG að markmiði XB byggir á yfirtöku seðlabankans á 1.200 milljörðum af verðtryggðum húsnæðislánum.

2.  Ný deild Seðlabanka Íslands myndi greiða lánveitendum höfuðstól þeirra með láni frá seðlabankanum.

3.  Lánið væri fjármagnað með seðlaprentun og myndi bera 0,01% ársvexti.

4.  Höfuðstóll alllra lána væri síðan lækkaður um 45% og umbreytt í óverðtryggð lán á 7,65% ársvöxtum.

5.  Jákvæður vaxtamunur sjóðs seðlabankans væri því 7,64%.

6.  Eftir 9 ár myndi vaxtamunurinn jafngilda höfuðstólslækkun lánanna.

7.  Ef ekki kæmi annað til, myndi peningamagn í umferð aukast um 1.200 milljarða.

8.  Og leiða til óðaverðbólgu.

9.  Því taldi XG nauðsynlegt að 1.200 milljarða eign lánveitenda væri fryst í Seðlabanka Íslands.

10. Slík sértæk peningaaðgerð krefst hins vegar ekki upptöku nýs peningamarkaðskerfis.

***

Efnahagslegt og stjórnmálalegt sjálfstæði Íslands er að renna þjóðinni úr greipum.

Og íslenzk stjórnmálastétt veit ekki sitt rjúkandi ráð.

Örlagaríkir tímar fara í hönd.

Í Financial Times 2. maí segir að erlendir kröfuhafar þrotabúa Glitnis og Kaupþings séu staðráðnir í að gefa ekkert eftir af 400 milljarða krónueignum sínum.

En íslenzk stjórnvöld eru ákveðin að heimta allt að 75% eftirgjöf.

Þar í felst meint „svigrúm“ til leiðréttingar á skuldabyrði heimilanna.

Ísland getur ekki innnleyst 400 milljarða krónueignir kröfuhafa í gjaldeyri.

Því Ísland er ógjaldfært skv. skýrslu Seðlabanka Íslands um fjármálastöðugleika.

Við 75% eftirgjöf stæðu eftir 100 milljarðar sem Ísland getur ekki innleyst.

Framsókn hefur augljóslega ekki hugsað málið í gegn:

Lækkun á ógjaldfærni Íslands um 300 milljarða vegna krónueigna kröfuhafa jafngildir ekki sköpun „svigrúms“ til eins eða neins.